رسول اکرم (ص) فرموده است: «هر کس زیاد ذکر «استغفرالله ربی و اتوب الیه» گوید، خداوند گره غمهای او را بگشاید، و از هر تنگنایی بیرونش برد، و از آن جا که گمانش را هم نمی برد، روزیش رساند.
امام صادق (ع) میفرمايد: دعا پيش از طلوع و غروب آفتاب سنت و دستوری است واجب و مسلم. در روايتی ديگر از امام صادق (ع) درباره وقت دعا آمده است:
«سه وقت است که دعا در آن اوقات مستجاب است:
بعد از نماز واجب
هنگام آمدن باران
هنگام ظاهر شدن آيه و نشانه معجزهای از طرف خدا برای بندگان خود.»
ابتدا دو ركعت نمازبه نيت پيدا كردن مال گم شده يا دزديده شده به درگاه خداوند متعال بخواندو بعد از سلام با توجه قلبي و ب خلوص نيت به درگاه ايزد منان ابتدا به طرف راست ، بعد به پشت سر ، بعد به طرف چپ و در اخر به روبروي خود هر بار هفتاد مرتبه بگويد :
(( يا مُعید ))
و پس از آن بگويد :
رُدَ عَلَيَََّ ضالَّتي بِرَحْمَتِكَ يا اَرْحَمَ الرّاحِمين
(روي دو تشديد اول فتحه( -َ )قرار دارد.)
به خواست خداوند متعال آن گمشده (يا دزديده شده) پيدا ميشود. دوستان اين عمل بسيار تجربه شده و يكي از بزرگترين و موثر ترين دستورات در زمينه مال گمشده و دزديده شده ميباشد اگر كسي با شرايط گفته شده آنرا انجام دهد محال است كه به كمگشده يا دزديده شده خويش نرسد.
اين دعا را دائم بخواند :
بسم الله الرحمن الرحيم يا منزل الشفا و يذهب الداء صل علي محمد و اله و انزل علي وجهي الشفاء »»
دعاي ديگر به جهت شفا يافتن از بيماري
«« مريض مکرر بگويد : بسم الله الرحمن الرحيم يا هو يا من هو يا من ليس الا هو صل علي محمد و آل محمد
نمازبسیار مجرب برای رفع بیماری :
امام صادق (ع) فرمود برای رفع بیماری وضو بسازید و دو رکعت نماز بخوانید و در سجده به خدا بگویید:
« اَللّهُمَّ اَنتَ وَهَبتَهُ لی وَ لَم یَکُ شَیئَاً فَهَبهٌ لی هَبَه جَدیدَهِّ »
هر کس هفت مرتبه آیه 7 از سوره ممتحنه «عسی ان یجعل بینکم و بین الذین عادیتهم منهم موده و اله قدیر، و الله غفور رحیم» را به کف دست خود بخواند و بدمد، سپس به صورت خود بکشد، هر که او را ببیند، دوستش دارد.
و ابن بابویه از ابوحمزه روایت کرده است که از امام جعفر صادق (ع) پرسیدم که چگونه صلوات فرستم بر (محمد و آل محمد) ؟فرمود: که میگویید
صَلَواتُ اللهِ وَ صَلَواتُ مَلائِکَتِهِ وَ أنْبِیائِهِ وَ رُسُلِهِ وَ جَمیعِ خَلْقِهِ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ السَّلامِ عَلَیْهِ وَ رَحَمهُ اللهِ وَ بَرَکاتُهُ
عرض کردم چه خواهد بود ثواب آن؟ فرمودند : به خدا قسم از گناهان بیرون میآیی، مانند روزی که از مادر متولد شده ای.
اگر می خواهید هیچ گاه دچار فراموشی نشوید این آیه را مرتب بخوانید.
رَبَّنا لا تُواخِذْنا اِنْ نَسینا اَوْ اَخْطأنا رَبَّنا وَ لا تَحْمِلْ عَلَیْنا اِصْراً کَما حَمَلْتَهُ عَلَی الَّذینَ مِنْ قَبْلِنا رَبَّنا وَ لا تُحَمَّلْنا ما لا طاقَهَ لَنا بِهِ وَاعْفُ عَنّا وَ اغْفِرْلَنا وَ ارْحَمْنا اَنْتَ مَوْلانا فَانْصُرْنا عَلَی الْقَوْمِ الْکافِرین. (آخر سوره بقره)
برای شفای هر مریضی دو رکعت نماز حاجت توسل به حضرت جواد الائمه بخواند و بعداً یکصد و چهل و شش مرتبه بگوید:
(ما شاءَاللهُ لا حَوْلَ وَ لا قُوّهَ اِلاّ بِالله) اگر در ساعتی که منسوب به آن حضرت است باشد بسیار مفید و ساعت آن را از نماز عصر تا دو ساعت بعد از آن تشخیص دادهاند که مورد استجابت است.
دستور برای دیدن خوابهای خوشایند:
اهل سلوک گویند: به وقت خواب لازم است انسان مراقبتهای لازم را در مورد خود به کار گیرد، تا موهبتهای بزرگی که در همین خواب برای انبیاء و اولیاء حاصل می شده است، به او عنایت شود.این دستورات عبارتند از:
1- روی به قبله و روی دل به قبله
2- خواندن بسم الله الرحمن الرحیم
3- خواندن آیه مبارکه 110 از سوره مبارکه کهف (قل انما ...)
4- خواندن آیه مبارکه 285 از سوره مبارکه بقره (آمن الرسول...)
5- خواندن تسبیح حضرت زهرا (س)
6- خواندن «آیه الکرسی»
7- خواندن سوره مبارکه قل هو الله احد به مقدار سه یا یازده مرتبه
8- خواندن آیه مبارکه 147 از سوره مبارکه نساء (یفعل الله...) سه مرتبه
9- خواندن آیه مبارکه 18 از سوره مبارکه آل عمران (شهد الله...)
10- ذکر استغفار
در کتاب صحایفالاعمال مسطور است که شخصی مریض شده بود به بیماری سختی، چنان که از حیات وی قطعامید شده بود.
امامجعفرصادق(ع) به عیادت آن مرد رفت. مادر او را دید که در کنار فراش او نشتسته و گریهزاری و جزع میکند. آن حضرت فرمود:
ای مارد! وضو بساز و دورکعت نماز بخوان و در سجده بگو: (اللّهُمَّ اَنْتَ وَهَبْتُه لی وَ لَمْ یَکُ شَیْئاً فَهِبْهُ لی هِبَهً جَدیدَهً) چون آن زن نماز را خواند، مرض آن پسر به صحّت پیوست به نوعی که طعامی در آن روز طبخ شده بود آن پسر با مادر خود از آن طعام میل کرد.
در روایتى آمده است که شخصى به محضر امام صادق(علیه السلام) آمد و از وحشت (و ترس) شکایت کرد. امام(علیه السلام) فرمود: دعایى به تو مى آموزم که اگر آن را بخوانى، نه در شب و نه در روز وحشت نخواهى کرد:
بِسْمِ اللهِ وَ بِاللهِ، وَ تَوَکَّلْتُ عَلَى اللهِ، اِنَّهُ مَنْ یَتَوَکَّلْ عَلَى اللهِ فَهُوَ حَسْبُهُ،
بنام خدا و به یارى خدا و توکّل کردم بر خدا که براستى هرکه توکّل کند بر خدا او برایش بس است
اِنَّ اللهَ بالِغُ اَمْرِهِ، قَدْ جَعَلَ اللهُ لِکُلِّ شَىْء قَدْراً، اَللّهُمَّ اجْعَلْنى فى کَنَفِکَ
براستى خدا برساند فرمانش را و قرار داده خدا براى هر چیز اندازه اى خدایا قرار ده مرا در کنف خود
وَفى جِوارِکَ، وَاجْعَلْنى فى اَمانِکَ وَ فى مَنْعِکَ.(1)
و در جوار خود و قرارم ده در امان و حفظ خودت.
آیا کشتن حشرات ـ به هر جهت که باشد، مثل آزار و اذیت و... ـ گناه محسوب میشود؟
حیوانات، موجوداتی هستند که وجود آنها برای ادامه ی بقا و حیات انسان لازم و ضروری است، ولی از آن جا که خداوند میفرماید: ما هیچ چیز را بیهوده خلق نکردیم، میفهمیم که در وجود هر چیزی حکمت و نفعی نهفته است و یا میفرماید:
ما همه چیز را برای انسان آفریدیم، معلوم میشود که نفع هر چیزی به انسان بر میگردد; پس نتیجه میگیریم که حشرات نیز برای انسان مفیدند: "هُوَ الَّذِی خَلَقَ لَکُم مَّا فِی الاْ ئَرْضِ جَمِیعًا;(بقره،29) ما آن چه در زمین است را برای شما خلق کردیم."; "وَ مَا خَلَقْنَا السَّمَـَوَ َتِ وَ الاْ ئَرْضَ وَ مَا بَیْنَهُمَا لَـَعِبِینَ ;(دخان،38) ما آسمانها و زمین و آنچه را که میان آن دو است را به بازی ]و بی هدف[ نیافریدیم."
در کتاب ثواب الاعمال از حضرت صادق(ع) روایت شده که به صباح بن سیابه فرمودند:
میل داری به تو تعلیم نمایم چیزی راکه روی تو را از گرمی آتش جهنم نگه دارد. عرض کرد: بلی، فرمودند: بعد از نماز صبح صد مرتبه بگو :
اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلَ مُحَمَّدٍ
که حق تعالی نگه می دارد روی تو را از گرمی جهنم.
به تجربه اثبات شده است برای درد چشم و همه دردها توسل جستن به حضرت امام موسی بن جعفر (ع) و هفت سکه پول زیر سر بیمار گذاردن، و سپس به سادات موسوی (از نسب امام حسن مجتبی (ع)) پرداختن، و خواندن دعای زیر بسیار موثر است.
«اللهم انی اسالک بحق ولیک موسی بن جعفر (علیهم السلام) الا عافیتنی فی جوارحی ما ظهر منها و مابطن، و رفعت عنی جمیع الالام و الاسقام یا جواد یا کریم یا رحیم و یا ارحم الراحمین»
«خدایا از تو مسئلت دارم به حق ولیت امام موسی بن جعفر (ع) (مگر این که ) درد ظاهری و باطنی اعضا و جوارح مرا عافیت بخشی، و همه دردها و ناخوشیها را از آن برطرف سازی، ای بخشنده، ای بزرگوار، ای رحیم، ای مهربانترین مهربانان.»
دو ركعت بجا آورد، در هر ركعت شصت مرتبه سوره ی توحید را بخواند، چون از نماز فارغ شود گناهانش آمرزیده شود.[1]
نماز دیگر در آمرزش گناهان
نماز دیگر شیخ طوسی در مصباح در اعمال روز جمعه گفته روایت شده از عبدالله بن مسعود كه گفت رسول خدا ـ صلّی الله علیه و آله ـ فرمود: هر كسی كه در روز جمعه بعد از نماز عصر دو ركعت نماز گزارد، بخواند در ركعت اول فاتحه و آیه الكرسی و سوره ی فلق بیست و پنج مرتبه و در ركعت دوم بعد از حمد سوره ی توحید و ناس بیست و پنج مرتبه، و چون از نماز فارغ شود بیست و پنج مرتبه بگوید:
« لاحول و لا قوه الا بالله العلی العظیم»، از دنیا بیرون نرود تا بنمایاند حق تعالی بهشت را در خواب به او، و ببیند مكان خود را در بهشت.
کی دیگر از نمازهای مستحبی نماز شكر است، و چون نمازی است كه در وقت حاصل شدن نعمت و یا دفع بلا و مرض خوانده شود.
امام صادق ـ علیه السّلام ـ فرمود: چون خداوند به تو نعمتی دهد یا از تو نعمتی را دفع نماید، دو ركعت نماز بخوان و در ركوع و سجود اول (بعد از ذكر می گویی:
«الحمدلله شكرا شكرا شكرا وحمدا»
و در ركوع و سجود دوم می گویی:
«الحمدلله الذی استجاب دعائی واعطانی مسئلتی ». بعد دعای علی بن الحسین را از صحیفه بخوان.
نماز پرفضیلتی که سبب میشود خداوند درآخرت دوبال بدهد که پرواز کند.
در بحار جلد ۸۹ از حضرترسول(ع) روایت نموده که هر کس بجا بیاورد روز جمعه چهاررکعت نماز
و در هر رکعت بعد از حمد پنجاه ویک مرتبه سوره (قُل هُوَ اللّه) و پنجاهمرتبه (آیه الکُرْسی) بخواند قرار میدهد حقتعالی برای او در آخرت دوبال که پرواز کند بر پل صراط و در بهشت هر جا که بخواهد.
از حضرترسولاکرم(ع) روایت شده است که هر کس پیش از نماز صبح دو رکعت نماز حاجت بخواند.
در رکعت اول بعد از حمد هفت مرتبه سوره قلیاایهاالکافرون و در رکعت دوم بعد از حمد هفت مرتبه سوره قلهواللّه را و چون نماز را سلام بدهد ده مرتبه بگوید:
سُبْحانَ اللّهِ وَ الْحَمْدلِلّهِ وَلا اِلاّ اللّهُ وَاللّهُ اَکْبَرُ وَ لا حَوْلَ وَلا قُوَّهَ اِلاّ بِاللّهِ الْعَلِیَّ الْعَظیمِ و سپس ده مرتبه صلوات بفرستد و ده مرتبه بگوید یا غِیاثَ الْمُسْتَغیثینَ أغِثنی و بعد حاجات خود را بخواهد.
پیامبر اكرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
در شب معراج، وقتی به آسمان رسیدم، ملكی را دیدم كه هزار دست داشت و در هر دستی هزار انگشت. آن ملك به كمك دستها و انگشتانش مشغول حساب كردن و شمارش بود؛ از جبرئیل كه مرا همراهی می كرد پرسیدم:
این ملك كیست؟ و چه چیز را حساب می كند؟
جبرئیل گفت: این ملك، موكل به دانههای باران است. او محاسبه می كند كه چند قطره باران از آسمان به زمین نازل شده است. پس من به آن ملك گفتم: آیا می دانی كه از آغاز آفرینش دنیا تا كنون، چند قطره باران به زمین نازل شده است؟
گفت: یا رسول الله قسم به آن خدایی كه تو را به حق فرستاده، علاوه بر این كه می دانم تا كنون چند قطره باران نازل شده، بلكه محل نزول آنها را نیز به تفكیك می دانم و از تعداد قطره های باران نازل شده بر بیابان، معمور، بستان، شورهزار و قبرستان هم اطلاع دقیق دارم. حضرت فرمودند من از این همه دقت در حفظ شمارش باران در تعجب شدم.
آنگاه ملك گفت: یارسول الله، با وجود این همه دقت و دست و انگشتان برای شمارش، هنوز در محاسبه یك چیز، ناتوان ماندهام. پرسیدم: كدام چیز؟ گفت: «قومی از امت شما كه وقتی اسم مبارك شما را بشنوند صلوات می فرستند و من قدرت محاسبه ثواب آن صلوات را ندارم.»
اگر چه درهای رحمت الهی همواره به سوی بندگانی كه صادقانه و مخلصانه او را میخوانند، باز است و همیشه میشود با تلاوت قرآن با خدا ارتباط برقرار كرد، امّا امامان معصوم به بعضی از زمانها و اوقات عنایت بیشتری داشتهاند. و كسب ثواب و فیض بیشتر را در آن مواقع خاص یادآوری كردهاند
در ابتدا و انتهای روز قرائت كدام سورهها مستحب است؟
پاسخ :
قرآن مهمترین حجّت خداوند بر بندگان و ترنّم آوای ایمان در گوش جان انسانهاست. انس با قرآن و تلاوت آن اثرات ثمربخش بر زندگی انسان دارد. به طوری كه در گفتار معصومین ـ علیهم السّلام ـ و آیات قرآن به قرائت و تلاوت بسیار توصیه شده است. «و رتّل القرآن ترتیلاً» و «فاقروا ما تیسّر من القرآن»
رسول خدا ـ صلّی الله علیه و آله ـ خطاب به ابوذر فرمود: «بر تو باد تلاوت قرآن و بسیار یاد خدا كردن، زیرا موجب بلند آوازگی تو در آسمان و نورانیت تو در زمین است.» حضرت علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: «هر كس با تلاوت قرآن انس بگیرد دوری دوستان او را هراسان نكند.»
استحباب سوره های مختلف در زمانهای گوناگون:
اگر چه درهای رحمت الهی همواره به سوی بندگانی كه صادقانه و مخلصانه او را میخوانند، باز است و همیشه میشود با تلاوت قرآن با خدا ارتباط برقرار كرد، امّا امامان معصوم به بعضی از زمانها و اوقات عنایت بیشتری داشتهاند. و كسب ثواب و فیض بیشتر را در آن مواقع خاص یادآوری كردهاند. از جمله این اوقات میتوان به ماه مبارك رمضان، شبهای قدر، روز عرفه، روزهای عید فطر، قربان، غدیر، شبهای جمعه و... اشاره كرد.
همان طور كه گفته شد، تأكید معصومین ـ علیهم السّلام ـ انس گرفتن و همنشینی با زلال وحی است. لكن برخی از سورهها برای قرائت در نمازهای واجب و نافله، برخی در اواخر شب، دستهای دیگر به هنگام طلوع فجر و قسم دیگر در تمام ساعات شبانه روز توصیه شده است.
سوره فرقان: در روایت آمده است كه حضرت ابی الحسن ـ علیه السّلام ـ به اسحق بن عمار فرمود: قرائت سوره فرقان را رها مكن، به درستی كه هر كس هر شب این سوره را بخواند خداوند او را ابداً عذاب نمیفرماید و از او حساب نمیكشد
سورههای مناسب انتهای شب
سوره انعام: از ابن عباس روایت شده است كه هر كس سورهی انعام را هر شب بخواند، روز قیامت از ایمن شدگان میباشد و روی آتش به چشم خود نمیبیند.
سوره یوسف: هر كس سوره یوسف را هر شب بخواند، خداوند عزوجل او را محشور فرماید، در حالی كه جمال او مانند جمال یوسف باشد و فزع روز قیامت به او اصابت نمیكند.
سوره اسراء: شیخ صدوق از حضرت امام صادق ـ علیه السّلام ـ روایت نموده كه ایشان فرمودهاند: هر كس در هر شب جمعه سوره اسراء را بخواند نمیمیرد تا آنكه حضرت قائم ـ علیه السّلام ـ را درك نماید و از اصحاب آن حضرت باشد.
سوره كهف: هر كس هر شب جمعه سوره كهف بخواند نمیمیرد، مگر شهید و خداوند او را با شهدا مبعوث میفرماید.
سوره فرقان: در روایت آمده است كه حضرت ابی الحسن ـ علیه السّلام ـ به اسحق بن عمار فرمود: قرائت سوره فرقان را رها مكن، به درستی كه هر كس هر شب این سوره را بخواند خداوند او را ابداً عذاب نمیفرماید و از او حساب نمیكشد.[9]
سوره لقمان: شیخ صدوق از امام باقر ـ علیه السّلام ـ روایت نموده: هر كس سوره لقمان را هر شب بخواند خداوند ملائكهای را موكل میفرماید تا او را در آن شب از ابلیس و لشكریانش حفظ نماید تا آنكه صبح نماید.
سوره سجده: حسین بن ابی العلاء، از حضرت امام صادق ـ علیه السّلام ـ روایت نموده كه فرمودهاند: هر كس در هر شب جمعه سوره سجده بخواند، خداوند كتاب او را به دست راستش میدهد و او را از آنچه در آن بوده محاسبه نمیفرماید.
سوره ذاریات: داوود بن فرقد از مولایمان امام صادق ـ علیه السّلام ـ روایت نموده كسی كه سوره ذاریات را در شب بخواند خداوند معیشت او را اصلاح كند و روزی واسع بر او آورده و نور برای او در قبرش قرار دهد.
سوره حجرات: حسین بن ابی العلاء از امام صادق ـ علیه السّلام ـ روایت نموده كه فرمودهاند: كسی كه سوره حجرات در هر شب بخواند از زوار حضرت محمد ـ صلّی الله علیه و آله ـ میباشد.
سوره واقعه: از زید شحّام روایت شده است كه امام باقر ـ علیه السّلام ـ فرمود: هر كس در هر شب پیش از خواب سوره واقعه را قرائت كند محشور می شود در حالی كه چهرهاش چون ماه شب چهارده تابان باشد.
یس: از حضرت امام صادق ـ علیه السّلام ـ روایت است كه فرمود: به درستی برای هر چیزی قلبی میباشد و قلب قرآن «یس» است. پس كسی كه در هنگام روز (اول روز) سوره یس را بخواند، در آن روز از محفوظین و مرزوقین خواهد بود
سوره مؤمن: از ابی الصّباح كنانی روایت شده است: امام باقر ـ علیه السّلام ـ فرمود: هر كس در هر شب سوره مؤمن را قرائت كند، خداوند گناهان گذشتهی او را و آنچه در جوانی مرتكب شده و آنچه در پیری همه را بیامرزد، و كلمه تقوی و خداترسی را ملازم و همدم او گرداند، و آخرتش را بهتر از دنیایش قرار دهد.
سورههای مناسب ابتدای روز
توحید: از حضرت علی ـ علیه السّلام ـ روایت شده است كسی كه در عقب نماز صبح یازده مرتبه سوره قل هو الله احد بخواند، در آن روز گناهی او را اصابت نمیكند. اگر چه شیطان (برای اجبار نمودن او به گناه) خود را خوار نماید.
علق: سلیمان بن خالد از امام صادق ـ علیه السّلام ـ روایت نموده كسی كه در روز «اقرا باسم ربك» بخواند و سپس در آن روز از دنیا برود شهید از دنیا میرود.
انسان: عمرو بن جبیر عزرمی از پدرش از امام باقر ـ علیه السّلام ـ روایت نموده كه فرمودند: هر كس سوره «هل اتی علی الانسان» را در هر صبح پنجشنبه بخواند خداوند او را از حور العین تزویج میكند.
حشر: از حضرت رسول ـ صلّی الله علیه و آله ـ روایت شده است كه فرمودند: هر كس هنگام صبح سه مرتبه بگوید «اعوذ بالله من الشیطان الرجیم» و سه آیه آخر سوره حشر را بخواند خداوند هفتاد هزار ملك را موكل میفرماید، برای او دعا نمایند.
یس: از حضرت امام صادق ـ علیه السّلام ـ روایت است كه فرمود: به درستی برای هر چیزی قلبی میباشد و قلب قرآن «یس» است. پس كسی كه در هنگام روز (اول روز) سوره یس را بخواند، در آن روز از محفوظین و مرزوقین خواهد بود.
ارزنده ترين گوهر مقصود نماز است